Gaziantep İli Pleistosen Dönem Yüzey Araştırması (GAYA) Projesi, 2025 Aralık – 2026 Haziran döneminde yürüttüğü bilimsel, akademik ve kamusal faaliyetlerle Gaziantep’in tarihöncesi mirasının araştırılması, belgelenmesi, korunması ve toplumla buluşturulması adına çok yönlü ve sürdürülebilir bir çalışma modeli ortaya koymuştur.
Bu süreçte gerçekleştirilen yüzey araştırmaları, laboratuvar analizleri, dijital belgeleme çalışmaları, bilimsel yayınlar ve ulusal/uluslararası akademik sunumlar sayesinde Gaziantep’in Paleolitik dönem potansiyeli bilim dünyasında daha görünür hâle gelmiştir. Aynı zamanda proje kapsamında üretilen verilerin yalnızca akademik çevrelerle sınırlı tutulmaması; seminerler, eğitim programları, sergiler, laboratuvar ziyaretleri ve kamusal etkinliklerle toplumun farklı kesimlerine ulaştırılması, GAYA Projesi’nin en önemli kazanımlarından biri olmuştur.
Özellikle GAYA Prehistorya Seminerleri Serisi, Gaziantep’te arkeoloji ve prehistorya alanında yeni bir bilimsel ve kültürel atmosferin oluşmasına önemli katkı sağlamıştır. Alanında uzman akademisyenlerin katılımıyla gerçekleştirilen bu seminerler; lise öğrencilerinden üniversite araştırmacılarına, yerel tarih meraklılarından farklı disiplinlerdeki akademisyenlere kadar geniş bir katılımcı kitlesini ortak bir bilimsel platformda buluşturmuştur. Böylece tarihöncesi arkeolojisi, yalnızca uzmanlara ait kapalı bir araştırma alanı olmaktan çıkarılarak kent kültürüyle bütünleşen kamusal bir bilgi alanına dönüşmüştür.
Seminer serisinin ulaştığı etki alanı yalnızca Gaziantep ile sınırlı kalmamıştır. Etkinliklerin dijital kayıt altına alınarak çevrim içi platformlarda yayımlanması sayesinde, Türkiye’nin farklı şehirlerinden araştırmacılar, öğrenciler ve arkeolojiye ilgi duyan bireyler bu içeriklere erişim sağlayabilmiştir. Bu durum, GAYA Projesi’nin yerel bir yüzey araştırması olmanın ötesine geçerek ulusal ölçekte erişilebilir, sürdürülebilir ve paylaşımcı bir bilimsel vizyon inşa ettiğini göstermektedir. Özellikle ArkeolojiHaber, GBB Kültür ve dijital medya platformları üzerinden yayımlanan içerikler, Gaziantep’in prehistorik mirasının Türkiye genelinde görünürlük kazanmasına önemli katkılar sunmuştur.
Bunun yanında proje; genç araştırmacıları destekleyen eğitim faaliyetleri, lisansüstü tez çalışmaları ve öğrenci odaklı laboratuvar uygulamalarıyla yeni kuşak arkeologların yetişmesine de doğrudan katkı sağlamıştır. Üniversite, yerel yönetimler, sivil toplum kuruluşları ve öğrenci toplulukları arasında kurulan güçlü iş birlikleri ise kültürel miras çalışmalarının kurumsal sürdürülebilirliği açısından önemli bir zemin oluşturmuştur.
Sonuç olarak GAYA Projesi, yalnızca Gaziantep’in tarihöncesi geçmişine ilişkin yeni bilimsel veriler üreten bir araştırma projesi değil; aynı zamanda arkeolojik mirasın korunması, toplumsal farkındalığın artırılması, genç araştırmacıların desteklenmesi ve bilimsel bilginin toplumla paylaşılması hedeflerini bir araya getiren öncü bir kültürel miras modeli hâline gelmiştir. Önümüzdeki dönemlerde gerçekleştirilecek yeni saha çalışmaları, uluslararası yayınlar, seminerler ve kamusal etkinliklerle birlikte projenin hem Türkiye’de hem de uluslararası prehistorya araştırmaları içerisinde etkisini daha da artırması hedeflenmektir.